Restauratieladder

De regel boven heeft uit oogpunt van onderhoud en restaureren steeds de voorkeur bóven de onder genoemde regel:

Hierarchie van restauratie-categorien (restauratieladder)
1. Conserveren/onderhoud
2. Repareren
3. Vernieuwen   a. Kopieren
b. Imiteren
c. Verbeteren

Als conserveren of onderhouden ónvoldoende is, gaat men over tot repareren.

In deze hiërarchie van restauratie-categorieën gaan conserveren of onderhouden en repareren vóór vernieuwen, het materiaal is immers de fysieke drager van de historische waarde.

Indien onderdelen níét meer gerepareerd kunnen worden gaat men over tot vernieuwen. Dit betekent alléén vernieuwen:

  • bij bedreiging van het voortbestaan, het verval (van gebouw of gebouwdeel) kan niet gestopt worden;
  • bij technisch falen van een constructie, materiaal of afwerking, er moet (althans voor de professional) herkenbaar zijn dat sprake is van “later werk”.

Bij vernieuwen bestaan drie opties: kopiëren, imiteren en verbeteren.

Als traditionele technische middelen níét toereikend blijken om een monument te restaureren (kopiëren), dan is het aanvaardbaar om een beroep te doen op bewezen moderne conserverings- en constructie-methoden (imiteren).

Het verbeteren van (onderdelen van) monumenten is alléén van toepassing indien een gebruikersdoel hierom vraagt (bijvoorbeeld eisen die voortvloeien uit het veilig kunnen gebruiken van een monument) en de waardenstelling hiervoor de ruimte geeft.